Triángulo de Amor Bizarro: “O mercado é o último para nós, sempre intentamos sementar o caos”

Falando con Triángulo de Amor Bizarro, unha das cousas ás que máis volvemos é aos seus comezos. O seu debut, homónimo, foi para eles como un remuíño: non eran os máis virtuosos, tampouco os que menos, pero salientaron e fixeron que a música galega aparecera na escena estatal dunha maneira abrupta, na que foi difícil manterse pero na que, para descontento dalgúns e contento de moitos outros, afincáronse como un grupo a seguir ano a ano, publicación a publicación.

Falamos con Rodrigo Camaaño (voces e guitarra) e Rafa Mallo (batería dende Año Santo) do seu novo álbum —tamén homónimo e saíndo o 20 de marzo deste ano— pero tamén de Galicia, de movementos humanos e políticos, e do que foi e do que está por vir. Así son os puntos de ruptura de Triángulo de Amor Bizarro.

Quinto disco. Como se afronta chegar a un número tan alto?

Rafa: Non afrontándoo (risas). É un quinto disco xa. Nós partimos da necesidade de facer o disco máis que da necesidade de facer un quinto disco. Ese tipo de problemáticas puideron pasar no segundo, pero agora xa temos a posibilidade de buscar o que queremos cando imos facer un disco.

Rodrigo: O problemático foi facer un segundo disco cando o primeiro tivo un éxito que non esperabamos. En canto acabamos un traballo empezamos a intentamos cousas case como de rebelión, en contraposición co que acabamos de facer. Buscamos levarnos a contraria a nós mesmos. Se agora fixemos este disco que é con bases máis escuras, máis pop, con certa vangarda… Agora a cabeza empeza a cavilar xa en ser todo o contrario.

Rafa: Dentro dos propios discos, na forma de compoñelos, tamén pasa un pouco iso.

Rodrigo: Depende do tempo que lle dediques. Nós ao final para un disco estamos un ano compoñendo, pero nun ano pasan moitas cousas, cambiamos nós mesmos de idea moitas veces… Facemos a ráfaga, cambiamos de parecer, pensamos outra cousa… Vas engadindo cousas. Ao final os discos é o que somos nese momento e está todo reflectido.

Hai cancións nas que vos esquecéstedes das guitarras para este disco.

Rodrigo: Robo Tu Tiempo e Victoria Mística non teñen guitarras xa, pero en directo si que as adaptabamos con guitarra. Si que é certo que esta é a primeira vez que, efectivamente, formulámonos cancións nas que non vai haber guitarras “nin p’atrás”.

Rafa: En todos os discos a guitarra é un instrumento no que o punto de partida é sempre cero. Desmonto o pedal, volvo a facelo todo de cero, e intento buscar sons que sexan absolutamente diferentes. Eu creo que tamén o fago para refrescarnos a nós mesmos, porque senón acaba destruíndote o cerebro o son da guitarra. 

Estou sobre todo pensando, obviamente, en Ruptura. Como decidir sacar algo tan rompedor como primeiro adianto?

Rodrigo: Xusto por iso. A xente que nos segue está curada de espantos, sabe que imos facer estas cousas. O adianto de Salve Discordia foi Desmadre Estigio, unha canción punk, case reggae, moi separada do noso estilo. Ruptura é unha canción que si que pode ter enlace con outras cancións da nosa traxectoria, pero máis refinado, máis levado ao extremo, que era o que intentabamos facer neste disco. E tamén que podía descolocar moito, e nós a iso sempre dicimos que si.

O que sería máis raro para nós sería presentar un disco cunha canción máis pop. Iso nunca o fixemos. De feito algunhas cancións máis recoñecidas das nosas nunca chegaron a ser sinxelos, como El Fantasma de la Transición ou Barca quemada. Ao final o mercado é o último para nós, intentamos mirar sempre a parte máis… a parte máis atractiva, máis artística. Sementar o caos. Vivimos diso.

Tamén é o disco máis longo que ides sacar, con 42 minutos. Ides aumentando a duración a medida que facedes discos.

Rafa: Si, aínda que tampouco temos unha necesidade de facelos máis extensos. Facemos discos como xente que lles gusta escoitar música e que lles gusta escoitar discos. Hai unha excepción dentro do que nos atopamos cómodos, pero tentamos supeditar todo a como queriamos que estivesen expresadas as cancións. Pensamos moito disco a disco. Imos enchendo sitios que queremos encher, que notamos que falta ese espazo por cubrir. E iso dura o que dura. A priori, e aínda que non descartamos facer un dobre álbum no futuro, buscamos facer discos que como oíntes nos atraen.

Rodrigo: Ao mellor as cancións pola propia estrutura precisaban desta vez ser un pouco máis longas. Tentamos xogar con iso. Sempre nos preocupou moito, sempre lle demos moitas voltas, e neste disco, queiras ou non, ao final faiche falta ese minuto extra nunha determinada canción para facer unhas ideas que non che collerían en menos. Son partes máis experimentais, que tamén nós precisamos.

Nas letras deste álbum deixades de ser tan agresivos como en traballos anteriores, sobre todo vindo de El Gatopardo. Ides máis ao persoal que de costume. Estades noutro momento vital?

Rodrigo: Nunca o fixeramos. Eu creo que a razón, ao final, é esa. Tiñamos que probar a facer algo novo e que ao final tamén é parte de nós. Tiñamos que buscar unha separación dos outros discos con compoñentes propios. Aínda que sexan traballos do mesmo grupo.  Non o formulas, pero vaiche saíndo. E máis vindo de El Gatopardo, que é un disco moi político, extremadamente político, ata como para desaparecer o persoal, que foi tamén o buscado nese EP.

Por iso mesmo tamén El Gatopardo é un EP, non un longo. É unha idea moi concreta e ao final os nosos discos son máis ideas entrelazadas e teñen máis cousas. Foi espilo todo, cunha produción máis seca da nosa habitual, coa produción máis crúa que fixemos nunca, sen efectos que non viñeran dos amplis, sen produción extra na mestura. Foi un pouco tamén para liberarnos e obrigarnos a empezar de cero. É complicado, porque ao final é un proceso ao longo dos anos.

Así como o primeiro disco era un disco xuvenil, de rabia post-adolescente, o segundo disco, cos seus anos xa, tiña un corte de nihilismo puro, Victoria Mística tiña o seu humor… Salve Discordia era un disco de xénero, de rock and roll, con temas un pouco máis románticos, mesturados con cousas agresivas… Este disco é un disco de pop cun folio en branco, partindo de ideas moito máis puras. Facer cancións ultra-agresivas, outras ultra-románticas… Xa non era esa mestura de ideas que había en outros discos. Salve Discordia tiña cancións que contestan outras cancións, por exemplo, e aquí partimos dun punto centro e afastámonos do centro.

Ao mellor foi por iso, por irnos do centro, da reacción, escapando de aí e levando todo ao extremo. Agora hai que ser extremistas. O centro é onde está o éxito, si, pero é un puto aburrimento. Neste disco decidimos levalo todo ata onde puideramos. Queriamos reflectir momentos románticos e agresivos sen cinismo, como algo que temos todos. Sen as ataduras sociais que nos xiran ao centro.

Coincidín cun dos meus curmáns nun dos vosos concertos, e el ten uns dez anos máis ca min. El é fan dos primeiros discos e eu dos últimos. Notástedes o cambio xeracional no público?

Rodrigo: Si. Ao final, sen pensalo van trece anos do primeiro disco. A única forma de que podamos seguir aquí é que haxa un cambio de público. Desgraciadamente, a afección musical vai diminuíndo coa idade. Xa non se vai a concertos…

Rafa: Tamén nós intentamos que cada disco fose diferente. Cada vez que sacamos un álbum sempre hai certo debate en redes sobre cal é o noso mellor disco, cal é o peor… Cada persoa ten as súas propias preferencias, e por iso cada disco ten o seu propio valor.

En El Gatopardo cantabades de moitas inxustizas. Credes que hai cambios sociais dende aquela? Son suficientes?

Rodrigo: Creo que o momento político, ou máis ben, o momento humano no que vivimos, son forzas enfrontadas. Loita de clases. E basicamente hai que empurrar continuamente. A loita de clases é o movemento ao longo da humanidade, e é onde nós estamos.

Rafa: E non só agora. É unha loita que xa se viu en toda historia e que vai seguir aí. Cambian as formas, pero ao final é unha loita constante.

Nese senso, neste álbum tendes Calígula 2025. É unha premonición ou un aviso do que pode vir?

Rodrigo: É unha canción complicada de explicar. É o puro caos do disco. Está formulada un pouco como unha comedia moi negra. Buscabamos reflectir un ditador bananeiro dos sesenta con traxe militar extrapolado ao século XXI. É unha canción que non acabo eu mesmo de saber realmente o que intenta expresar. É crúa, escrita con moita mala hostia, faltando. É das máis agresivas do disco.

Lanzades tamén Canción de la fama, e agora mesmo estades un pouco no cumio dese indie estatal. Como vos está sentando?

Rodrigo: Vivimos en Boiro, ensaiamos, damos concertos… Agora estamos un pouco preocupados con isto do coronavirus… Xa superamos que nos sente mal. O primeiro disco case nos leva por diante polo éxito, no que pasamos de cero a cen en cuestión de días. Agora somos músicos, gústanos facer música como forma de vida. Se vivíramos en Barcelona ou Madrid supoño que o veriamos doutro modo.

Rafa: Temos a nosa vida en Galicia. O que nos move é a composición e tocar, pero tampouco nos deixamos levar. No propio disco falamos da fama como algo totalmente superfluo e que soamente fai mal para a xente. Non vemos a fama como un fin.

Rodrigo: A fama é o caramelo que da o capitalismo para manter que existe o que antes chamaba o soño americano. Saír da aldea para acabar tendo unha obra de teatro na Gran Vía. É coma o roio do fútbol, onde hai un millón de persoas que xogan ao fútbol en España e soamente catrocentos xogadores en primeira división. Ese é o mundo real, e coa fama igual.

Ao final foi sempre así, só que no mundo que vivimos agora coas redes sociais está máis disparado. Hai xente que ten moitas facilidades para chegar a moitas partes e para outra xente é moi difícil, e vender esa idea é absurda. A nosa vitoria é estar aquí e seguir facendo música despois de tantos anos. Ninguén o esperaba. É complicado e pasas por momentos de máis popularidade e por momentos de menos, claro, e estamos encantados coa repercusión do novo disco e con que á xente lle guste e o escoite, pero pasamos tantos altibaixos que…

Rafa: Tamén, a nosa forma de afrontalo como grupo é diferente. Agradécese, pero nunca o noso fin é estar aí coa xente louvándote.

Rodrigo: A mín paréceme un despropósito. Creo que Canción de la fama é a canción cínica do disco. Creo que hai cousas que non merecen a pena, e a fama é unha delas. É absurda e non vale para nada. 

En ASMR para ti falades de amor, relacionándoo coas nosas costas, as nosas rías… Védesvos nalgún momento lonxe de aquí?

Rafa: Non. De feito foi unha decisión que tomamos hai moito tempo. Para o grupo podería vir ben irse a Madrid, non che vou dicir que non, pero o que perdiamos era maior que o que gañabamos.

Rodrigo: Volver a Abanqueiro, na ría, en Boiro. Aquí ensaiabamos, e non formulamos irnos.

Rafa: Todos vivimos en Galicia, non só en Boiro, e a todos nos gusta vivir aquí polo que supón, por forma de vida e por todo. Non por facilitar a infraestrutura, como o que che pode permitir Barcelona ou Madrid, vives mellor. Ao final centrámonos nunha cousa. Estar aquí permítenos traballar desta maneira.

Rodrigo: Ese punto extra de éxito de vivir nunha cidade realmente non nos compensa. Máis que nada, seguramente se tiveramos feito no seu día o grupo xa non existiría. Estar aquí permítenos traballar nisto anos, anos e anos. A vida é moi longa. E eu véxome facendo discos de vello. Mentres poida e teña ideas, fareino.

Non quero falar de escena galega, pero penso que a música galega está nun bo momento e gustaríame saber como o vedes vós.

Rodrigo: En Galicia sempre existiron moi bos grupos. E sempre foi moi complicado saltar a barreira. Chegaron poucos fóra. Nós somos moi afortunados. O primeiro disco, sen saber como, funcionou moi ben en España e fóra, e deunos un potente privilexio que nos permitiu desenvolvernos. É moi complicado. Estivemos no momento axeitado no lugar aaxeitado. Non eramos nin mellores nin peores ca moitos outros. Cando empezas todos somos malos, e o que importa son as ideas que teñas.

En Galicia pasaron moitos grupos con moitas boas ideas e con moita proxección, e ao final se non triunfas é porque a maior parte dos medios están moi centralizados. España é un país moi centralizado por moito que siga habendo debate sobre autonomías. Só fai falta ver que toda a prensa fala de Madrid coma se España fose Madrid.

Sempre houbo moito talento, e en Galicia as bandas si que nos preocupamos por querer facer as cousas á nosa maneira. E iso é moi importante na arte, e na música. Pero o mercado musical infravalórao e despréciao.

Rafa: En Galicia sempre houbo moitas bandas que chegaron a moitos estilos, aparentemente do mesmo sitio pero facendo cousas moi diferentes. Velo como unha escena, como dis ti, é complicado. Pero o peor é chegar aos medios, porque recordo que cando empezamos houbo unha efervescencia de grupos galegos e moitos quedaron polo camiño.

Rodrigo: Hai un certo cainismo por unha parte do público, que non lle queren dar aos grupos galegos o valor que merecen. A nós mesmo houbo xente que nos veu ver hai quince anos e nos puxo a etiqueta de que non sabiamos tocar e xa se quedaron con iso. Son moitos grupos aos que se lles permitiu saír de Galicia nunha suposta oportunidade única e querían que o concerto fose como un de Queen. E como obviamente non o é, xa non volven. E non digo que a maior parte do público sexa esa, pero si hai unha parte. A min dáme mágoa porque hai moito talento, e moita xente con ideas moi persoais, que creo que é o único que importa na música.

En relación a isto, xa van catro anos dende A Cantiga de Juan C. Tanto por vós coma polo voso público, formuládevos sacar un álbum en galego?

Rodrigo: Si que nolo formulamos. Continuamente. É algo que sempre está aí. Pero tamén nos gustaría darlle unha volta.

Rafa: Claro, un sentido. Persoalmente non me preocupa demasiado o público. A Cantiga de Juan C tivo moi boa acollida. A problemática non é esa. É máis ben darlle un valor dende a composición que teña sentido para nós.

Déixanos contarcho!
Mantente ao día das nosas novidades uníndote agora á nosa lista de suscriptores.